Kredi Kullanmadan Önce Nelere Bakılmalı?

Kredi kullanmak bazen ihtiyaçtan, bazen de büyük bir harcamayı zamana yayma isteğinden doğar. Fakat kredi kararı yalnızca "aylık taksiti ödeyebilir miyim?" sorusuyla verilirse eksik kalır. Çünkü düşük görünen taksit, uzun vadede yüksek toplam maliyet anlamına gelebilir.

Kredi kullanmadan önce amaç, borçtan tamamen kaçmak değil; borcun bütçeye ne yapacağını net görmektir. Sade bir kontrol listesiyle karar daha sağlıklı hale gelir.

1. Aylık taksite değil, toplam geri ödemeye bakın

Kredi tekliflerinde en çok öne çıkan bilgi aylık taksittir. Aylık taksit düşükse kredi daha rahatmış gibi hissedilir. Ancak vade uzadıkça toplam geri ödeme artabilir.

Bu yüzden iki rakam birlikte okunmalı:

Aylık taksit
Toplam geri ödeme

Aylık taksit bütçeye uygun olabilir; fakat toplam geri ödeme, kullanılan kredi tutarının çok üzerine çıkıyorsa karar tekrar düşünülmelidir.

2. Faiz oranını tek başına yeterli sanmayın

Faiz oranı önemlidir ama kredi maliyetinin tamamı değildir. Dosya masrafı, sigorta, vergi, tahsis ücreti ve benzeri ek kalemler toplam maliyeti değiştirebilir.

İki kredi aynı faiz oranına sahip olsa bile toplam maliyetleri farklı olabilir. Bu nedenle kredi karşılaştırması yapılırken yalnızca faiz oranına değil, toplam geri ödeme ve varsa yıllık maliyet göstergelerine de bakılmalıdır.

3. Vade uzadıkça ne değişiyor?

Vade uzadığında genellikle aylık taksit düşer. Bu ilk bakışta avantaj gibi görünür. Fakat borç daha uzun süre devam ettiği için toplam faiz maliyeti artabilir.

Örnek mantık:

Kısa vade: Daha yüksek taksit, daha düşük toplam maliyet
Uzun vade: Daha düşük taksit, daha yüksek toplam maliyet

Doğru vade, yalnızca en düşük taksitli seçenek değildir. Bütçeyi zorlamayan ama toplam maliyeti de gereksiz büyütmeyen denge aranmalıdır.

4. Gelir-gider dengenizi stres testiyle kontrol edin

Kredi taksiti bugünkü gelirle ödenebilir görünebilir. Fakat beklenmedik giderler olduğunda ne olur?

Kendinize şu soruları sorun:

Gelirim bir ay gecikirse ne olur?
Beklenmedik sağlık veya ev gideri çıkarsa taksit aksar mı?
Mevcut borçlarımın üzerine bu taksit fazla gelir mi?
Kredi taksiti yüzünden birikim yapamaz hale gelir miyim?

Bu sorular moral bozmak için değil, borcun gerçek etkisini görmek için sorulur.

5. Kredi amacı net mi?

Kredi kullanmadan önce paranın ne için kullanılacağı net olmalıdır. Acil ve gerekli bir ihtiyaç ile plansız tüketim harcaması aynı şekilde değerlendirilmemelidir.

Örneğin gelir getiren veya zorunlu bir ihtiyacı karşılayan kredi ile sadece anlık harcama isteğinden doğan kredi arasında fark vardır. Ama her iki durumda da toplam maliyet görülmeden karar verilmemelidir.

6. Erken kapama ve ara ödeme koşullarını öğrenin

Krediyi erken kapatmak veya ara ödeme yapmak isteyebilirsiniz. Fakat her kredi ürününün koşulları farklıdır. Erken ödeme indirimi, kapama şartları veya ek ücretler bankadan bankaya değişebilir.

Kredi kullanmadan önce şu konuları sorun:

Erken kapama yapılabiliyor mu?
Ara ödeme mümkün mü?
Erken ödeme halinde maliyet nasıl değişir?
Sigorta iadesi veya masraf iadesi olur mu?

7. Kredi kartı borcu ile kredi borcunu karıştırmayın

Kredi kartı borcu ve ihtiyaç kredisi farklı yapılardır. Kredi kartında asgari ödeme yapmak borcu bitirmez; faiz yükü büyüyebilir. İhtiyaç kredisi ise belirli vade ve taksit planına sahiptir.

Borç kapatma amacıyla kredi kullanılacaksa, yalnızca taksit düşüyor diye karar verilmemelidir. Toplam borç yükü, faiz maliyeti ve ödeme disiplini birlikte değerlendirilmelidir.

Sık yapılan hatalar

En yaygın hata, düşük taksiti iyi kredi sanmaktır. İkinci hata, ek masrafları görmezden gelmektir. Üçüncü hata ise kredi taksitini bütçenin kalanına göre değil, maaşın tamamına göre düşünmektir.

Kredi taksiti ödendikten sonra kira, fatura, market, ulaşım ve beklenmedik giderler için yeterli alan kalmalıdır.

İlgili araçlar

• Kredi Hesaplama
• Bileşik Getiri Hesaplama

İlgili sözlük terimleri

• Kredi Faizi
• Annüite
• Toplam Maliyet
• Faiz

Son not

Kredi kararında amaç "hiç borçlanmamak" değil, borcun gerçek maliyetini görmektir. Aylık taksit, toplam geri ödeme ve bütçe güvenliği birlikte değerlendirildiğinde karar daha sağlıklı olur.